دکتر رضا نادری

متخصص ارتوپدی و فلوشیپ جراحی مچ پا
انتشار: ۱۶ مرداد ۱۳۹۵
پارگی منیسک

پارگی منیسک از شایعترین صدمات زانو است. ورزشکاران مخصوصا آنهایی که ورزش های پر برخورد انجام می دهند در معرض پارگی منیسک هستند. با این وجود هر کسی و در هر سنی ممکن است دچار پارگی منیسک شود.


آناتومی منیسک زانو

سه استخوان در تشکیل مفصل زانو نقش دارند : استخوان ران ، استخوان ساق و کشکک. دو قطعه گوه مانند غضروفی بین استخوان ران و استخوان ساق قرار دارند که به عنوان جذب کننده ی نیروهای وارد بر مفصل عمل می کنند و به آنها منیسک می گویند. جنس آنها محکم و لاستیک مانند است و مفصل را پایدار نگه می دارند.

تعریف پارگی منیسک

منیسک ها به اشکال مختلف پاره می شوند. براساس شکل پارگی و محلی از منیسک که دچار پارگی می شود، این پارگی ها تقسیم بندی می شوند انواع شایع تر پارگی عبارتند از پارگی دسته سطلی (طولی) ، پارگی شعاعی پارگی زبانه ای.

پارگی منیسک ناشی از صدمات ورزش اغلب همراه سایر صدمات زانو مانند پارگی رباط صلیبی رخ می دهند.

علت پارگی منیسک

پارگی های ناگهانی منیسک اغلب حین ورزش اتفاق می افتند. اکثر افراد می توانند حتی پس از پارگی منیسک روی زانوی آسیب دیده راه بروند ( به عبارت دیگر اگر پس از صدمه زانو قادر به راه رفتن روی آن بودید دلیل بر این نیست که منسیک شما پاره نشده است). اغلب ورزشکاران با وجود پارگی منیسک به بازی کردن ادامه می دهند. ظرف ۳-۲ روز، زانو شروع به سفت و متورم شدن می کند.

شایع ترین علایم پارگی منیسک عبارتند از:

  • درد
  • خشکی و تورم
  • احساس خالی کردن زانو
  • محدودیت حرکتی زانو

در صورت عدم درمان، قطعه ای از منیسک ممکن است شل شده به داخل مفصل بلغزد .این می تواند موجب احساس صدای غیر عادی یا قفل شدن زانوی شما شود.

تشخیص پارگی منیسک

پزشک شما پس از گرفتن شرح حال و معاینه زانوهای شما از روش های تصویر برداری استفاده می کند، زیرا بسیاری از مشکلات دیگر زانو نیز علایم مشابهی ایجاد می کنند.

  • رادیوگرافی ساده. گرچه رادیوگرافی ساده پارگی منیسک را نشان نمی دهد، ممکن است سایر علل درد زانو مانند آرتروز را نشان دهد.
  • MRI. بافت های نرم زانو مانند منیسک را بهتر نشان می دهد.

درمان پارگی منیسک

نحوه درمان پارگی منیسک به نوع پارگی، اندازه آن و محل آن بستگی دارد. یک سوم خارجی (محیطی) منیسک خون رسانی خوبی دارد. پارگی در این منطقه ممکن است خودبخود یا با جراحی ترمیم شود.

برعکس ، دو سوم داخلی منیسک جریان خون خوبی ندارد و پارگی در این منطقه امکان ترمیم ندارد. به همین دلیل این پارگی ها در هنگام جراحی تراشیده یا برداشته می شوند. علاوه بر نوع پارگی منیسک ، سن ، میزان فعالیت و صدمات همراه نیز در تعیین نقشه درمانی نقش دارند.

۱- درمان غیر جراحی پارگی منیسک

اگر پارگی کوچک و در لبه بیرونی منسیک باشد ممکن است نیاز به ترمیم جراحی نداشته باشد اگر علایم شما طول نکشد و زانو پایدار باشد درمان غیر جراحی ممکن است کافی باشد.

-پروتکل RICE= Rest, Ice, Compression, Elevation 

استراحت: فعالیتی را که باعث آسیب شده است قطع کنید. پزشک شما ممکن است به شما عصا تجویز کند تا روی اندام مبتلا وزن نگذارید.

یخ: چند بار در روز و هر بار ۲۰ دقیقه کیسه یخ روی زانو بگذارید .یخ را مستقیما روی پوست قرار ندهید.

فشار: برای جلوگیری از تورم بیشتر از بانداژ کشی فشاری استفاده کنید.

بالا نگه داشتن: برای کاهش تورم، ، اندام تحتانی آسیب دیده را بالاتر از سطح قلب نگه دارید.

– داروهای ضد التهاب

داروهایی مانند آسپرین و ایبوپروفن درد و تورم را کاهش می دهند

۲- درمان جراحی پارگی منیسک

اگر علائم شما با وجود درمان های غیر جراحی ادامه پیدا کنند پزشک شما ممکن است جراحی آرتروسکوپی را پیشنهاد کند.

آرتروسکوپی زانو، یکی از شایع ترین اعمال جراحی است که انجام می شود. این روش تصویر واضحی از داخل زانو می دهد. جراح، وسایل جراحی ظریفی را از سوراخ های دیگری وارد زانو می کند تا پارگی را ترمیم کند یا قطعه پاره را بردارد یا بتراشد.

-برداشتن قسمتی از منیسک

در این روش جراحی بافت آسیب دیده و پاره منیسک تراشیده و خارج می شود.

-ترمیم منیسک

بعضی از پارگی های منیسک را می توان با بخیه زدن ترمیم کرد. این که آیا پارگی منیسک را می توان با ترمیم و بخیه زدن درمان کرد بستگی دارد به نوع پارگی و کیفیت منیسک پاره شده.

⚠ توجه: از آن جا که در روش ترمیم نیاز است که منیسک جوش بخورد، زمان بهبود و بازگشت به ورزش طولانی تر از زمان بهبود پس از برداشتن منیسک است.

بازتوانی بعد از جراحی پارگی منیسک

پس از جراحی ممکن است پزشک به شما زانو بند تجویز کند .اگر ترمیم منیسک انجام شده باشد زمان طولانی تری از عصا استفاده خواهید کرد.

تمرینات بازتوانی برای بازیابی حرکت و قدرت انجام می شود و بسیار مهم است تمرینات ابتدا در جهت بازیابی دامنه حرکتی آغاز شوند. تمرینات تقویتی به مرور زمان اضافه می شوند.

بازتوانی برای ترمیم منیسک حدود ۳ماه و برای برداشتن منیسک حدود ۴-۳  هفته است.

بهبود پارگی منیسک

با تشخیص و درمان و بازتوانی مناسب اغلب بیماران به فعالیت های قبل از آسیب خود برمی گردند.

 

دکتر غلامرضا نادری متخصص ارتوپدی ، آرتروسکوپی ، آرتروپلاستی و فلوشیپ جراحی مچ پا در تهران

مقالات مرتبط
مشاهده مقالات بیشتر
مقالات پیشنهادی
مشاهده مقالات بیشتر