آیا آرتروز باعث از کار افتادگی می شود؟

ابتلا به یک بیماری ناتوان کننده می تواند در یک چشم به هم زدن حساب بانکی بیمار را خالی کند! علاوه بر دشوار شدن اشتغال و درآمد زایی، هزینه های کنترل و درمان بیماری نیز فشار اقتصادی مضاعفی به بیماران وارد می کند.

آیا دولت برنامه یا مزایایی برای از کار افتاده ها ارائه می دهد؟

در ایران، بیماران مبتلا به آرتروز شدید که توانایی انجام کار خود را از دست داده اند، می توانند از طریق سازمان تامین اجتماعی درخواست بیمه از کار افتادگی بدهند. برای این کار لازم است کمیسیون پزشکی تامین اجتماعی درصد از کار افتادگی بیمار را تعیین کند. درصدهای بالای 66 درصد معمولا شامل حقوق از کار افتادگی کامل می شوند. بهترین کار این است که قبل از مراجعه به کمیسیون، مدارک پزشکی شامل رادیوگرافی، گزارش جراحی و نامه متخصص ارتوپد را آماده داشته باشید.

درصد از کار افتادگی آرتروز چقدر است؟

درصد از کار افتادگی برای هر بیمار متفاوت است و توسط کمیسیون پزشکی تعیین می شود. عوامل موثر در تعیین درصد عبارتند از:

• تعداد و محل مفاصل درگیر (زانو، لگن، مچ پا، ستون فقرات)
• میزان تخریب غضروف و تغییر شکل مفصل در رادیوگرافی
• محدودیت دامنه حرکتی مفصل
• سابقه جراحی مثل تعویض مفصل یا جوش دادن مفصل
• نوع شغل بیمار (مشاغل سنگین درصد بالاتری می گیرند)

در بیمارانی که تعویض مفصل زانو یا لگن انجام داده اند، معمولا حداقل 25 تا 35 درصد از کار افتادگی در نظر گرفته می شود، اما اعداد دقیق بسته به ضوابط کمیسیون هر سال تغییر می کند. مدارکی که باید همراه داشته باشید شامل رادیوگرافی های قبل و بعد از عمل، خلاصه پرونده بیمارستان و نامه متخصص ارتوپد است.

چه زمانی آرتروز به مرحله از کار افتادگی می رسد و چگونه جلوی آن را بگیریم؟

آرتروز یک شبه باعث از کار افتادگی نمی شود. بین اولین علائم تا مرحله ناتوانی معمولا سال ها فرصت وجود دارد. اما بسیاری از بیماران این فرصت را با مسکن خوردن، صبر کردن و به تعویق انداختن مراجعه از دست می دهند. نشانه هایی که هشدار می دهند آرتروز در حال پیشرفت به سمت ناتوانی است:

• درد شبانه که خواب شما را مختل می کند
• مسافتی که می توانید بدون درد راه بروید هر ماه کمتر می شود
• مفصل تغییر شکل داده و پا یا زانو کج شده است
• مسکن ها دیگر اثر ندارند یا باید مقدار بیشتری مصرف کنید
• نمی توانید کارهای شغلی یا خانگی خود را انجام دهید

هرچه زودتر آرتروز تشخیص داده شود، گزینه های درمانی بیشتری وجود دارد. در مراحل اولیه و متوسط، فیزیوتراپی، کاهش وزن، تزریق و استفاده از وسایل کمکی می توانند پیشرفت بیماری را کند کنند. در مراحل پیشرفته، جراحی هایی مثل تعویض مفصل یا جوش دادن مفصل می توانند حرکت و استقلال بیمار را برگردانند.

سوالات شایع

1. آیا آرتروز زانو شامل بیمه از کار افتادگی می شود؟

اگر آرتروز زانو به حدی پیشرفت کرده باشد که توانایی انجام شغل خود را نداشته باشید، می توانید به کمیسیون پزشکی تامین اجتماعی مراجعه کنید. کمیسیون با بررسی رادیوگرافی، معاینه و سابقه شغلی شما درصد از کار افتادگی را تعیین می کند. بیمارانی که تعویض مفصل زانو انجام داده اند معمولا درصد بالاتری دریافت می کنند.

2. آیا روماتیسم شامل از کار افتادگی می شود؟

بله. روماتیسم مفصلی چون تعداد زیادی از مفاصل بدن را درگیر می کند و بیماری سیستمیک است، در مراحل پیشرفته می تواند درصد بالایی از ناتوانی ایجاد کند. نامه روماتولوژیست درباره شدت بیماری و تاثیر آن بر عملکرد بیمار در پرونده کمیسیون اهمیت زیادی دارد.

3. ایا با پروتز لگن از کار افتادگی تعلق می گیرد؟

در بسیاری از موارد بله. تعویض مفصل لگن معمولا همراه با درصدی از کار افتادگی در نظر گرفته می شود، اما درصد دقیق بستگی به وضعیت عملکردی بعد از عمل، نوع شغل و ضوابط کمیسیون دارد. اگر بعد از تعویض مفصل توانایی بازگشت به شغل قبلی خود را ندارید، حتما درخواست بررسی بدهید.

4. آیا آرتروز ستون فقرات هم باعث از کار افتادگی می شود؟

آرتروز ستون فقرات، به خصوص در ناحیه کمر و گردن، یکی از شایع ترین دلایل محدودیت شغلی است. اگر آرتروز کمر با تنگی کانال نخاعی یا فشار بر ریشه اعصاب همراه باشد، علاوه بر درد می تواند ضعف و بی حسی پا ایجاد کند که در مشاغل سنگین عملا غیرقابل تحمل است.

5. بعد از تعویض مفصل زانو، کار کردن ممکن است؟

بسیاری از بیماران بعد از تعویض مفصل زانو و طی دوره بازتوانی، توانایی بازگشت به کار را پیدا می کنند. در مشاغل اداری و پشت میزی معمولا بعد از دو تا سه ماه امکان بازگشت وجود دارد. در مشاغل سنگین و فیزیکی ممکن است نیاز به تغییر نوع کار یا سبک تر شدن وظایف باشد. هدف اصلی از جراحی، بازگرداندن توانایی و استقلال بیمار است، نه بستری شدن دائمی.

دکتر غلامرضا نادری، جراح و متخصص ارتوپد در تهران